Het is lastig om exacte cijfers te plakken op het fenomeen, maar het gebruik is wijdverspreid. In 2023 gaf 41% van de Belgische bestuurders aan hun telefoon tijdens het rijden te raadplegen — vaak reflexmatig, soms uit angst om info te missen (30%). Meerdere onderzoeken wijzen ook op veelvuldig berichtenverkeer achter het stuur. In 2021 meldde de Vinci Stichting dat bijna één op de tien Belgen een ongeval had omwille van de gsm. Sms’en lezen of versturen verviervoudigt niet alleen het risico: volgens Baloise kan sociale media checken zelfs negatiever doorwerken dan een alcoholgehalte van 0,8‰.
Maar wat zegt de wet nu precies? De recente regels verplichten dat een gsm in een houder wordt geplaatst. Wat mag wel en wat niet als je een boete wil vermijden?
Wat zegt de wet?
De kern staat in artikel 8.4 van de Wegcode: behalve bij stilstand of parkeren mag een bestuurder geen mobiel elektronisch toestel met scherm gebruiken, vasthouden of bedienen, tenzij het toestel vast in een daarvoor bestemde houder is geplaatst.
Advertentie – lees hieronder verder
Concreet: je mag een smartphone (of elk toestel met scherm) niet in de hand nemen, niet op je schoot leggen en niet los bedienen terwijl je rijdt. Met houder is het gebruik in principe toegestaan (CarPlay/Android Auto, ruit- of ventilatiehouder, …). Maar “houder” is geen vrijgeleide: tijdens het rijden berichten schrijven of lezen, apps scrollen of video’s bekijken blijft niet de bedoeling en kan worden gesanctioneerd wanneer je de controle niet behoudt over het voertuig (art. 8.3) of hinder/gevaar veroorzaakt (art. 7.2). Praktisch: alles vooraf instellen (route, muziek, instellingen) en je onderweg beperken tot korte, noodzakelijke handelingen via stuur- of spraakbediening.
Mag het bij rood licht?
Nee. Tot stilstand komen door het verkeer (rood licht, file, oversteekplaats) is niet hetzelfde als stilstand in de zin van de Wegcode. Je wordt dan nog steeds als bestuurder beschouwd: gsm in de hand blijft verboden.
Sancties en boetes
De gevolgen verschillen per situatie. De onmiddellijke inning bedraagt €174 (inbreuk derde graad) wanneer je een toestel in de hand houdt/bedient zonder houder. Overtreding kan ook leiden tot een dagvaarding voor de politierechtbank met een mogelijk verval van het recht tot sturen van 8 dagen tot 5 jaar. Het is het parket dat beslist of een dossier naar de rechtbank gaat.
Let op: verwar de onmiddellijke intrekking van het rijbewijs (voorlopige maatregel door politie/parket, vaak 15 dagen naargelang het arrondissement) niet met het verval, dat een straf is die enkel de rechter kan opleggen.
Lokale verstrengingen
Sinds 1 januari 2025 past het parket van Leuven standaard een onmiddellijke intrekking van 15 dagen toe bij gebruik van gsm/scherm achter het stuur, nog vóór een eventuele verwijzing naar de rechtbank. Ook in andere Vlaamse arrondissementen zijn gelijkaardige lijnen aangekondigd. Dit is lokale vervolgingspolitiek, geen uniforme federale regel: informeer je over de aanpak in jouw arrondissement.
Juridische hulp nodig? Contacteer een gespecialiseerde advocaat van Intolaw bij een proces-verbaal, dagvaarding of geplande betwisting.
Meer praktische tips? Bezoek de rubriek Boetes op Gocar.
Op zoek naar een auto? Zoek, vind en koop het beste model op Gocar.be
