Dynamische tarificatie steunt op een eenvoudig principe: de prijs van elektriciteit afstemmen op de reële waarde, zoals die wordt bepaald op de groothandelsmarkten. In tegenstelling tot vaste of variabele contracten, die maandelijks of per kwartaal herzien worden, wijzigt het dynamische tarief elk uur. De prijzen voor de volgende dag worden elke middag gepubliceerd, waardoor de consument op voorhand zijn verbruik kan afstemmen op de voordeligste momenten.
Dat vereist wel een slimme meter die kan cummuniceren en een specifiek meetsysteem (SMR3) dat elke vijftien minuten de verbruiksgegevens doorstuurt naar de energieleverancier. Zo kan elke verbruikte kilowattuur exact gefactureerd worden aan de prijs van dat specifieke uur. De verschillen kunnen groot zijn: de tarieven kelderen wanneer de hernieuwbare productie (wind of zon) groter is dan de vraag, maar pieken tijdens periodes van hoge consumptie. Soms zijn de prijzen zelfs negatief, bijvoorbeeld bij een overschot aan stroom dat het net niet meer aankan.
Regionale verschillen
Vlaanderen liep voorop met deze dynamische tarieven en liet vanaf januari 2021 al contracten toe die volledig afgestemd zijn op de uurtarieven van de markt. Ook Brussel en Wallonië doen nu mee, maar pas sinds afgelopen zomer. In Vlaanderen bieden meerdere leveranciers al dynamische tarieven aan, vaak met digitale tools die het verbruik automatisch optimaliseren. In Brussel en Wallonië worden deze tarieven eerst aangeboden aan particulieren die goed uitgerust zijn. Ze zullen geleidelijk beschikbaar worden naarmate het aantal slimme meters toeneemt.
Advertentie – lees hieronder verder
Op papier stimuleren dynamische tarieven flexibiliteit en belonen ze slim gedrag. Je elektrische auto ’s nachts opladen of je huishoudtoestellen laten draaien wanneer de zon volop schijnt, zorgt voor een lagere prijs én een ontlasting van het net tijdens piekuren. Het doel is duidelijk: de vraag beter spreiden en vermijden dat extra productie via (gas)centrales nodig is.
Maar er is ook een keerzijde. Althans voor gezinnen die niet flexibel kunnen omgaan met hun verbruik en die hun stroom vooral 's avonds of tijdens piekuren gebruiken. Zij kunnen hun factuur met 15% zien stijgen, aldus de CREG (Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas). Wie zonnepanelen heeft, profiteert evenmin, aangezien hij zijn stroom al zelf opwekt op de goedkoopste momenten. En ook thuisbatterijen lijken geen oplossing, omdat hun rendement beperkt is en ze duur blijven. Voor dagelijkse toepassingen (koken, tv-kijken enzovoort) zijn ze nog nuttig, maar voor zwaardere verbruikers zoals nachtelijke verwarming of het opladen van een elektrische wagen schieten ze tekort, tenzij je meerdere batterijen in serie koppelt – wat een stevige investering vergt. Je voelt het al aankomen: dynamische tarieven zijn de toekomst en we zullen ermee moeten leren omgaan.
Aanzienlijke verliezen
Een recent gepubliceerde studie van Easee, een Noorse fabrikant van slimme laadpalen, richtte zich specifiek op eigenaars van elektrische wagens. En de resultaten liegen er niet om: 57% van de Belgische automobilisten laadt zijn wagen nog altijd op tijdens de piekuren. Zij hebben geen weet van de voordeligere tarieven die ’s nachts of overdag gelden. Volgens de berekeningen van Easee hadden de 127.750 elektrische wagens die in 2024 in België ingeschreven stonden gemiddeld 135 euro per jaar kunnen besparen door voor een dynamisch contract te kiezen. Op nationale schaal komt dat neer op een potentiële besparing van bijna 17,2 miljoen euro. Dat is enorm.
Internationale vergelijkingen bevestigen dat beeld. In Nederland, waar dynamische tarieven wijdverspreid zijn, kunnen bestuurders tot 538 euro per jaar uitsparen. In Luxemburg daarentegen, waar 89% van de automobilisten nog tijdens piekuren oplaadt, loopt het besparingspotentieel op tot 400 euro per voertuig.
‘Slim laden’ dan maar?
Het is dus hoog tijd dat Belgische automobilisten zich verdiepen in dynamische tarieven, ze begrijpen en ze ook effectief benutten om te besparen. Want het draait niet alleen om de auto: ook wasmachines, droogkasten, vaatwassers of elektrische verwarming in huis bieden tal van mogelijkheden om je verbruik slim te sturen en zo geld uit te sparen.
Wat de auto betreft, hoef je daarvoor trouwens geen ingewikkelde berekeningen te maken. Sommige laadpalen zijn vandaag al uitgerust met software die het laden automatisch afstemt op de goedkoopste uren, zonder dat je daar zelf iets voor moet doen. Zo eenvoudig is het dus.
Op zoek naar een auto? Zoek, vind en koop het beste model op Gocar.be