Tot dusver stonden vaste camera’s en trajectcontroles ingesteld op één vooraf bepaalde snelheid. Werden er wegenwerken ingevoerd of wijzigde de maximumsnelheid tijdelijk, dan bleef het controlesysteem gewoon op zijn oude waarde staan. Maar dat kan veranderen, zeker met de opkomst van trajectcontroles met dynamische snelheden, waarbij digitale borden de limiet aanpassen aan de verkeerssituatie.
Het idee om de actuele snelheidslimiet automatisch door te sturen naar de radars langs het traject, raast wellicht vooruit als een Formule 1-bolide door de Raidillon van Spa-Francorchamps.
Dit is geen theorie. Volgens de krant SudInfo wil Wallonië het systeem testen op de N25, een expresweg met een maximumsnelheid van 120 km/u waar geregeld landbouwvoertuigen opduiken. Dat zorgt voor grote snelheidsverschillen en dus potentieel gevaarlijke situaties. Daarom plant de regio een proefproject met dynamische signalisatie: digitale borden die de maximumsnelheid tijdelijk verlagen zodra een bijzonder traag voertuig op een van de rijstroken wordt gedetecteerd.
Advertentie – lees hieronder verder
Snelheid wordt contextafhankelijk
Het traject van zeven kilometer (tussen de op- en afritten van de N275 en de N238 richting E411) krijgt om de 500 meter variabele borden, ook aan de opritten. In totaal gaat het om een twintigtal installaties.
Elke installatie wordt uitgerust met sensoren die de snelheid van verschillende voertuigtypes op meerdere rijstroken meten en analyseren. Bewakingscamera’s vervolledigen het systeem. Alles functioneert grotendeels automatisch, al kan het verkeerscentrum Perex ingrijpen bij incidenten of uitzonderlijke situaties.
Ook trajectcontrole evolueert
Het meest ingrijpende onderdeel zit in de handhaving zelf. Op termijn zou niet langer een vaste limiet, maar de dynamisch weergegeven snelheid de referentie worden voor de bestaande trajectcontroles op de N25. Met andere woorden: de berekende gemiddelde snelheid zou rekening houden met de tijdelijk geldende maximumsnelheid. Dat verandert de logica van het systeem fundamenteel.
Daarvoor is wel een aangepaste homologatie en een herziening van het regelgevend kader nodig, dat historisch vertrekt van vaste snelheidslimieten. De aanbesteding voor levering en plaatsing is intussen gelanceerd. Na toewijzing volgt een studiefase van twee maanden en maximaal zes maanden uitvoering. De ingebruikname staat gepland voor begin 2027.
De ambitie van de overheidsinstanties is duidelijk: meer coherentie tussen snelheidsinformatie en handhaving. Tegelijk wil men de bestaande controleapparatuur efficiënter benutten, want die kan momenteel geen rekening houden met tijdelijke aanpassingen. Het verband tussen snelheidsborden en radars lijkt niet meer dan logisch, al zullen critici het mogelijk zien als een nieuwe inkomstenbron voor de overheid, terwijl verkeersboetes de Belgische overheid nu al aanzienlijke inkomsten opleveren.
En Vlaanderen?
Voorlopig hebben noch de Vlaamse autoriteiten, noch de Nederlandstalige pers melding gemaakt van een gelijkaardig project waarbij trajectcontroles worden gekoppeld aan dynamische snelheidslimieten. Toch staat Vlaanderen historisch bekend om een voortvarende aanpak van geautomatiseerde handhaving, met een brede uitrol van flitscamera’s en ANPR-systemen. Dat er nog geen aankondiging is, zegt dus weinig over wat de toekomst brengt. Een uitbreiding van dit systeem naar het hele Belgische grondgebied zou een logische volgende stap zijn.
De discussie over adaptieve snelheidscontroles beperkt zich overigens niet tot België. In Frankrijk wordt de maximumsnelheid op autosnelwegen bij regen verlaagd van 130 km/u naar 110 km/u. De huidige radars kunnen de weersomstandigheden echter (nog) niet automatisch detecteren: een bestuurder die bij hevige regen 130 km/u rijdt, zal niet worden beboet als de radar is ingesteld op de drogewegsnelheid.
Proeven in het Verenigd Koninkrijk met systemen die artificiële intelligentie gebruiken – en rijgedrag analyseren om risicovolle situaties te detecteren – tonen echter aan dat contextuele parameters steeds vaker in controlesystemen worden geïntegreerd. De vraag is dan ook niet langer óf deze maatregelen er komen, maar wanneer ze werkelijkheid worden.
Op zoek naar een auto? Zoek, vind en koop het beste model op Gocar.be