Waarom vallen Europese autofabrieken één voor één stil?

De groep Stellantis heeft bevestigd dat in oktober zes van zijn Europese sites tijdelijk worden stilgelegd, waaronder die in Poissy (Yvelines) en Pomigliano bij Napels. Deze fabrieken gaan twee à drie weken dicht om de productie beter af te stemmen op de markt. De verkoop is zwak en de volumes blijven erg onvoorspelbaar. De beslissing treft niet alleen Frankrijk of Italië, maar ook Duitsland (Eisenach), Spanje (Zaragoza), Polen (Tychy) en Madrid. Stellantis kiest ervoor om de productielijnen vrijwillig te vertragen, om te voorkomen dat de voorraden eind dit jaar ontsporen.

Dat betekent niet dat de fabrieken volledig sluiten. Stellantis gaf bijvoorbeeld aan dat de onderbreking in de fabriek van Poissy benut zal worden voor werkzaamheden rond de industriële organisatie. Zo wil het de voorbereiding van de batterijen dichter bij de montagelijn brengen en tegelijk werken aan de kwaliteitscontrole. Maar vakbonden en waarnemers zijn bezorgd over wat er echt achter die mooie woorden schuilt.

Ook bij Volkswagen

Bij Volkswagen zien we hetzelfde scenario en dat is niet de eerste keer. De groep uit Wolfsburg heeft in Duitsland opnieuw meerdere productieonderbrekingen aangekondigd, ditmaal voor volledig elektrische modellen. De fabriek in Zwickau, die onder meer de Audi Q4 e-tron en de Volkswagen ID.3 bouwt, legt vanaf 6 oktober een week lang alles stil. In Emden, een belangrijke site voor de ID.4 en ID.7, zijn de werktijden al ingekort en volgen mogelijk nieuwe tijdelijke sluitingen.

Toch stond het merk in augustus nog op nummer één in de verkoop van elektrische auto’s in Europa, vóór Tesla. Het Amerikaanse merk moest de grillen van zijn topman cash betalen: de kopers haken af. De marktdynamiek volstaat niet om de productiecapaciteit volledig te benutten, zelfs al heeft Volkswagen zwaar geïnvesteerd in de omschakeling van zijn sites naar elektrisch. Die aanpassingen maken deel uit van een ruimer plan om de productiecapaciteit in Duitsland te verminderen: tegen 2030 worden er 700.000 auto’s minder gebouwd en verdwijnen er 35.000 banen, volgens een akkoord dat eind 2024 gesloten werd met de personeelsvertegenwoordigers.

Het is trouwens niet de eerste keer dat Volkswagen zijn productie moet onderbreken. In 2023 werden de productievolumes van sommige elektrische modellen al verlaagd door een zwakkere vraag dan verwacht.

Trage elektrificatie

De opeenvolgende pauzes bij twee van Europa’s grootste groepen leggen niet alleen een pijnlijke industriële realiteit bloot, maar ook die van de markt: klanten blijven gevoelig voor de prijs en het rijbereik. De huidige elektrische modellen overtuigen hen meestal niet. Bovendien wachten veel consumenten nog met de aankoop van een nieuwe auto, nu er steeds meer sprake is van een mogelijke versoepeling van het geplande verbod op verbrandingsmotoren (voorzien voor 2035).

China ruikt zijn kans

Maar hoe kan de industrie die overcapaciteit opvangen als de vraag uitblijft? Volgens sommige analisten is het niet uitgesloten dat Chinese constructeurs op termijn onderbenutte Europese fabrieken gaan huren of zelfs uitbaten. Die piste is al lang geen sciencefiction meer. Peking moedigt zijn automerken actief aan om Europa te veroveren, en partnerschappen schieten als paddenstoelen uit de grond. Denk maar aan Xpeng en Volkswagen, Stellantis en Leapmotor, en nog veel anderen. Ook technologische nieuwkomers zoals Xiaomi mogen we niet uit het oog verliezen. Dat merk wil in de toekomst platformen en onderdelen leveren aan andere merken. Als die trend van verregaande standaardisatie zich doorzet, wordt het gemakkelijker om onderbenutte fabrieken door te verhuren aan andere constructeurs.

Op zoek naar een auto? Zoek, vind en koop het beste model op Gocar.be