Hittegolf: mag je in België in je auto slapen met de airco aan?

België kreunt onder een bijzonder intense hittegolf. Het is al de tweede van het jaar, na die van mei. Volgens sommige meteorologen blijft het daar niet bij: zij voorspellen vanaf half juli al een nieuwe hittegolf. De huidige omstandigheden zijn zwaar en wie over airconditioning beschikt, mag zich gelukkig prijzen. Tegenwoordig heeft bijna elke auto een airco. De vraag is dus logisch: mag je de nacht in je auto doorbrengen om aan een oververhit appartement te ontsnappen? In België is het antwoord niet zo eenvoudig. Het hangt af van drie factoren: waar je parkeert, of je spullen buiten zet en welk type aandrijving je auto heeft.

Wat zegt de Belgische wet?

De Belgische wegcode (die binnenkort vervangen wordt door de code van de openbare weg) bevat geen algemeen verbod op slapen in een voertuig. Het woord ‘slaap’ komt er zelfs helemaal niet in voor. Slaap je in een auto die reglementair geparkeerd staat, met gesloten portieren en zonder iets buiten te zetten, dan is dat dus impliciet toegestaan. Juridisch wordt dat beschouwd als gewoon parkeren, niets meer.

Wildkamperen is wél verboden. Precies daar zit het probleem: de grens tussen beide is erg dun. Zodra je een stoel buiten zet, de achterklep opent om een leefruimte te creëren of meerdere nachten op dezelfde plaats blijft staan, spreek je niet langer van parkeren maar van kamperen. Grote steden treden daar steeds strenger tegen op. Antwerpen vermeldt op zijn officiële toeristische website duidelijk dat overnachten in een auto alleen toegestaan is op een erkende camping en niet op de openbare weg. In Brussel en Gent is de aanpak vergelijkbaar, al controleer je vooraf best even wat de gemeentelijke reglementen zeggen.

Verbrandingsmotoren botsen op een probleem

In grote lijnen zou je dus de nacht in je auto kunnen doorbrengen met de airco aan om af te koelen. Alleen wordt het een stuk ingewikkelder voor wie met een auto met verbrandingsmotor rijdt. De aircocompressor wordt namelijk mechanisch aangedreven door de motor. Bij sommige auto’s is de aircocompressor elektrisch. Die haalt zijn energie uit de batterij, die op haar beurt weer door de motor moet worden opgeladen. Het interieur de hele nacht koel houden zonder de motor te laten draaien, is dus onmogelijk. En net dat is een probleem, want artikel 8 van de wegcode verbiedt om de motor stationair te laten draaien, behalve in situaties waarin het verkeer dat vereist, zoals files, een rood licht of een spoorwegovergang.

In Vlaanderen is dat een overtreding van de eerste graad, goed voor een boete van 68,02 euro. In Wallonië ligt de rekening een stuk hoger. Sinds maart 2019 is een motor stationair laten draaien niet alleen een verkeersovertreding, maar ook een inbreuk op de milieuwetgeving. Het gevolg: een onmiddellijke inning van 130 euro. Wallonië beschikt namelijk over een eigen decreet om luchtvervuiling door voertuigen te bestrijden, los van de federale wegcode. In Brussel ten slotte voorziet de gewestelijke regelgeving een boete van minstens 50 euro.

In de praktijk betekent dat dus dat je in de zomer niet met de airco aan in een auto met verbrandingsmotor kunt slapen zonder de motor de hele nacht te laten draaien. En dat is een voortdurende overtreding waarvoor je op elk moment beboet kunt worden.

Wel met elektrische auto

Bij een elektrische auto ligt dat anders. De airco haalt haar energie rechtstreeks uit de batterij, zonder dat er een motor hoeft te draaien. Dat gebeurt dus geruisloos en zonder dat je een overtreding begaat. De meeste recente elektrische auto’s beschikken bovendien over een functie die de temperatuur op peil houdt wanneer de auto stilstaat, zoals de Camping Mode van Tesla. Het interieur blijft aangenaam koel, de boordsystemen blijven actief en de batterij loopt in een redelijk tempo leeg.

Het verbruik bedraagt ongeveer 7 tot 10% van de batterijcapaciteit voor een volledige nacht, al hangt dat af van de buitentemperatuur. Modellen met een warmtepomp springen zuiniger om met energie dan auto’s met een klassieke aircocompressor. Het advies? Start met minstens 50% batterijlading.

Belgische checklist

Wil je de nacht doorbrengen in een elektrische auto, dan neem je best enkele voorzorgen. Controleer eerst of de gemeente dat niet uitdrukkelijk verbiedt, parkeer op een reglementaire parkeerplaats, zet geen enkel voorwerp buiten de auto en blijf zo onopvallend mogelijk. Vroeg vertrekken verkleint de kans op discussies met buurtbewoners of de politie. Voor auto’s met een verbrandingsmotor is het antwoord daarentegen eenvoudig: een nacht met de airco aan is een overtreding, zo simpel is het. 

Duizenden Belgische bestuurders volgen Gocar om op de hoogte te blijven en om de beste wagendeals te ontdekken. U toch ook? Blijf op de hoogte:

1. Bezoek gocar.be regelmatig
2. Volg Gocar op Google Nieuws
3. Abonneer op de Gocar-nieuwsbrief