Sinds 1 juli hebben automobilisten in de Amerikaanse staat Virginia er een nieuwe vijand bij. Geen agent in uniform of klassieke flitspaal, maar camera’s met artificiële intelligentie. De bedoeling is om die op grote schaal te gebruiken, zodat ze kunnen controleren of auto’s écht volledig tot stilstand komen aan een stopbord. Doen ze dat niet, dan volgt (na controle door een politieagent) een proces-verbaal in de brievenbus. En daar valt niets tegen in te brengen.
Gedaan met het rollend stoppen
De technologie is ontwikkeld door het Californische bedrijf Obvio. De camera’s analyseren hoe wagens een kruispunt naderen en selecteren automatisch verdachte beelden. Die worden vervolgens nagekeken door een politieagent, die beslist of er effectief een boete verstuurd wordt. Gezichten worden automatisch onherkenbaar gemaakt en beelden zonder overtreding worden meteen gewist.
De mogelijkheden gaan bovendien veel verder dan alleen stopborden controleren. Het systeem kan ook detecteren of iemand geen veiligheidsgordel draagt (die slechts in sommige Amerikaanse staten verplicht is), geen voorrang verleent aan voetgangers, afgeleid rijdt en nog veel meer.
Advertentie – lees hieronder verder
Virginia is geen alleenstaand geval. In Takoma Park, in de staat Maryland, werden AI-camera’s geplaatst op tien kruispunten voor een proefproject van vier jaar. Uit een studie van de stad bleek dat op sommige kruispunten tot 87% van de bestuurders een stopbord negeerde. Dezelfde leverancier, Obvio, is ook al actief in Washington D.C. en Prince George’s County.
Athene beboet, Australië incasseert
Europa heeft niet op de Amerikanen gewacht. In Griekenland registreerde een proefproject op acht locaties in Athene bijna 2.500 zware overtredingen in vier dagen tijd. Eén enkele camera was goed voor meer dan 1.000 boetes. De Griekse systemen beperken zich niet tot stopborden: ook veiligheidsgordels, gsm-gebruik, pechstroken en andere overtredingen worden opgespoord.
In Australië leverde de grootschalige uitrol van deze technologie in New South Wales al meer dan 130.000 boetes op tijdens het eerste jaar. Toch heeft het systeem ook zijn beperkingen: 60% van de bestuurders die een boete voor het niet dragen van een gordel aanvochten, kreeg gelijk. Ook een algoritme vergist zich soms.
Het Europese recht houdt deze systemen niet tegen, maar legt er wel regels voor op. De GDPR bepaalt dat camera’s alleen de strikt noodzakelijke informatie mogen verwerken: alleen het bewijs van de overtreding gaat naar de ordediensten, terwijl de overige beelden onmiddellijk gewist worden. Frankrijk test al geautomatiseerde videobeboeting voor verschillende soorten stedelijke verkeersovertredingen. En vroeg of laat komt dat ook naar België.
Namen gaf het voorbeeld
België heeft de eerste stap eigenlijk al gezet. Sinds 2022 wordt de toegang tot de voetgangerszone in Namen gecontroleerd met ANPR-camera’s. Elk voertuig dat zonder toestemming de zone binnenrijdt, krijgt automatisch een GAS-boete van 58 euro per post toegestuurd, zonder dat er een agent aan te pas komt. Exact hetzelfde principe als in Virginia, maar dan toegepast op een autovrije zone.
Intussen groeit ook het Belgische ANPR-netwerk razendsnel. In 2023 telde ons land ongeveer 4.500 ANPR-camera’s, met als langetermijndoel 10.000 toestellen. Sinds september 2025 wordt het nationale platform ANPR@GPI uitgerold, te beginnen met 450 Brusselse camera’s. Vandaag dient dat netwerk vooral voor de strijd tegen georganiseerde criminaliteit en gerechtelijke opvolging. Maar de ontbrekende software om ook verkeersovertredingen automatisch te beboeten, is bijna klaar. De federale regering werkt daarvoor aan een aanpassing van de privacywetgeving. Dat zal ongetwijfeld ook de staatskas nog meer vullen.
Sinds 1 juli zijn de onmiddellijke inningen voor verkeersovertredingen in België met 10% gestegen, de eerste verhoging sinds 2017. Een stopbord negeren is in België een overtreding van de derde graad. Sinds 1 juli bedraagt de onmiddellijke inning daarvoor minstens 191 euro, exclusief administratiekosten. Komt het dossier bij het parket terecht, dan loopt dat op tot ongeveer 259 euro. Voor de politierechtbank schommelen de boetes tussen 240 en 4.000 euro, eventueel aangevuld met een rijverbod. En zodra AI-camera’s geen enkele overtreding meer missen, kan dat snel oplopen.
Duizenden Belgische bestuurders volgen Gocar om op de hoogte te blijven en om de beste wagendeals te ontdekken. U toch ook? Blijf op de hoogte:
- Bezoek gocar.be regelmatig
- Volg Gocar op Google Nieuws
- Abonneer op de Gocar-nieuwsbrief
