De gevolgen van uitlaatgassen van verkeer reiken verder dan je op het eerste gezicht zou denken. Elke 45 seconden sterft er wereldwijd iemand aan luchtverontreiniging. Dat is geen activistische slogan, maar de conclusie van een nieuw rapport van het International Council on Clean Transportation (ICCT, alias dezelfde organisatie die destijds het schandaal rond dieselgate aan het licht bracht).
Volgens die studie zou ambitieuze elektrificatie 8,8 miljoen vroegtijdige dood kunnen voorkomen tot 2050. Nu, dat cijfer komt met een belangrijke voorwaarde: de politieke wil moet er zijn.
Vroegtijdige sterfte en kinderastma
In 2024 alleen al waren er bijna 700.000 voortijdige sterfgevallen door luchtverontreiniging van het wegverkeer, naast 250.000 nieuwe gevallen van kinderastma. Om de problematiek aan te pakken, kijkt het ICCT vooruit en toetst het verschillende scenario's af. Het basisscenario houdt rekening met het huidige beleid. Daarin stijgt het aantal doden tot 2050 met 74 procent: dan sterft er in de toekomst elke 26 seconden iemand aan uitlaatgassen.
Advertentie – lees hieronder verder
Het meest ambitieuze scenario gaat uit van een verkoop die voor de volle 100 procent uit nulemissievoertuigen bestaat tegen 2045, waarbij sommige landen een stuk sneller gaan dan deze deadline. In dit geval daalt het aantal vroegtijdige sterfgevallen met 63 procent en het kinderastma met 80 procent. Opgeteld komt dat neer op exact 8,8 miljoen mensenlevens tussen nu en 2050. Je zou bijna zeggen dat een inwonersaantal ter grootte van België wordt gered.
Niet evenredig verdeeld
Maar die slachtoffers zijn natuurlijk niet evenredig verdeeld over alle continenten. Ze gaan gepaard met een opvallende ongelijkheid. Onder het huidig beleid dalen de sterftecijfers in rijke landen met 48 procent, maar stijgen ze in opkomende economieën als India en Afrika met meer dan 50 procent. Ambitieuze elektrificatie kan die kloof grotendeels dichten. Sommige streken, waarvan je het misschien niet verwacht, zijn daar trouwens al mee bezig. Zo heeft Ethiopië een verbod op de verkoop van verbrandingsmotoren uitgevaardigd (nog voor Europa en zijn gecontesteerde ban van 2035!) en wil New Delhi hetzelfde doen. Al heeft dat niet altijd met gezondheid te maken. Adis Ababa heeft de maatregel opgelegd omwille van de te dure brandstofprijzen.
Wie denkt dat personenwagens het zwarte schaap zijn, heeft het mis. Door hun aantallen stoten ze weliswaar veel uit, maar het zijn vooral vrachtwagens en bussen die de lucht bezoedelen. Zwaar vervoer vertegenwoordigt slechts een op de twintig voertuigen, maar is verantwoordelijk voor 60 procent van de uitgestoten stikstof (NOx), 55 procent van partikels en 65 procent van zwavel. Eerst de dieselvrachtwagens en -bussen aanpakken, blijkt dus de beste gezondheidsstrategie. Alleen loopt die sector nog flink achterop. In Europa, zeker een boegbeeld op het vlak van elektrificatie, wordt maar een kleine 6% van de vrachtwagens aangedreven door een batterij. Een recente studie uit China bevestigt dan weer wat het ICCT voorschrijft: in de snelst elektrificerende regio van de wereld zijn al 262.000 levens gered door over te schakelen op stoom. Maar die regio is dan ook sterk verstedelijkt.
Ook energie opschonen
Elektrische voertuigen zijn natuurlijk enkel aan de uitlaat proper. Als hun elders opgewekte elektriciteit in bruinkool- of gascentrales gebeurt, vindt (een deel van) de uitstoot gewoon op een andere plek plaats. In het rapport van het ICCT is rekening gehouden met die nuance. Het ambitieuze scenario rekent met het IEA Net Zero Emissions Scenario voor elektriciteitsopwekking. Dat betekent dat de 8,8 miljoen vermijdbare doden niet alleen afhangen van elektrische auto's en vrachtwagens, maar ook van een wereldwijde energietransitie naar hernieuwbare opwekking. Zonder die schonere elektriciteitsmix zou het cijfer van vermijdbare doden lager uitvallen.
Duizenden Belgische bestuurders volgen Gocar om op de hoogte te blijven en om de beste wagendeals te ontdekken. U toch ook? Blijf op de hoogte:
- Bezoek gocar.be regelmatig
- Volg Gocar op Google Nieuws
- Abonneer op de Gocar-nieuwsbrief
