Sinds het arrest van het Grondwettelijk Hof van 12 september is de kalender van de lage-emissiezone (LEZ) in Brussel in zijn oorspronkelijke vorm hersteld. Dat betekent het einde voor de naar 2027 verschoven verstrenging die in 2023 werd gestemd door MR, PS en Les Engagés: de vanaf 1 januari 2025 voorziene beperkingen zijn nu met terugwerkende kracht actief. De betrokken voertuigen (Euro 5-diesels, Euro 2-benzines, Euro 2-motorfietsen en vergelijkbare bestelwagens, bussen en vrachtwagens) mogen juridisch gezien niet meer in de hoofdstad rijden.
In de praktijk zwakt het Brussels Hoofdstedelijk Gewest dit af. De Brusselse autoriteiten kondigden aan dat automobilisten die in overtreding zijn toch niet onmiddellijk gesanctioneerd zullen worden, maar alleen gewaarschuwd. Er worden dus wel waarschuwingen verstuurd, wat de communicatie alleen maar verwarrender maakt. De opschorting duurt drie maanden en leidt tot ongerustheid. Wie kan zeggen wanneer de sancties effectief worden?
350 euro boete per kwartaal
Op papier is de boete voor een LEZ-overtreding bekend: 350 euro. Het bedrag kan één keer per kwartaal worden opgelegd, goed voor een jaarlijks totaal van 1.400 euro. Dat is een stevige som.
Welke speelruimte hebben de eigenaars van de betrokken voertuigen in deze situatie? Drie maanden is kort. Je verandert immers niet van auto zoals je van hemd verandert. Bovendien wordt het wisselen van voertuig lastig voor de betrokkenen. Waarom? Simpelweg omdat de waarde van de verboden voertuigen plots sterk daalt. Voor huishoudens die rekenden op extra tijd om hun auto af te schrijven of te verkopen, wordt het een groot verlies. In 2024 was er sprake van 40% waardeverlies. Gezien de timing dreigt het nog meer te worden. En het zal hen nog meer kosten omdat de waarde van voertuigen die wel aan de toegelaten normen voldoen (Euro 6) wellicht pijlsnel zal stijgen. Hoe je het ook draait of keert, de eigenaars zijn de dupe.
Advertentie – lees hieronder verder
Een politieke kakofonie
Hoe is deze situatie ontstaan? Aan de oorsprong ligt een ordonnantie die in 2024 door MR, PS en Les Engagés werd gestemd en die de toepassing van de LEZ-verstrengingen met twee jaar uitstelde. Die tekst, kort voor de gemeenteraadsverkiezingen gestemd, werd door verschillende tegenstanders als ‘electoraal’ bestempeld. Sommige waarnemers hekelden ook de juridische vaagheden.
En precies die lacunes hebben het Grondwettelijk Hof ertoe gebracht de tekst te schorsen. Het Hof werd aangesproken door verschillende burgerverenigingen, waaronder de Ligue des droits humains (de Franstalige Liga voor Mensenrechten). Na onderzoek oordeelde het Hof dat het uitstel afbreuk deed aan de fundamentele rechten op gezondheid en een gezond leefmilieu. Een kind dat lijdt aan chronische astma werd als concreet impactvoorbeeld aangehaald. De definitieve beslissing over de vernietiging van de tekst wordt binnen een termijn van drie maanden verwacht. Vandaar de temporisering door de politici. Gezien de huidige stand van zaken is de kans klein dat ze alsnog gelijk krijgen…
Niet alleen Brusselaars getroffen
De officiële cijfers hebben het over 29.000 voertuigen die door de opschorting van het uitstel worden getroffen. Dat cijfer houdt echter alleen rekening met voertuigen die in het Brusselse gewest zijn ingeschreven. Nochtans komen er elke dag tienduizenden auto’s uit Wallonië of Vlaanderen naar Brussel, om professionele of privéredenen. Als ze niet aan de normen voldoen, vallen uiteraard ook die voertuigen onder het verbod. De boetes treffen dus een veel ruimer publiek. Niemand weet wanneer het zwaard zal vallen, maar dát het valt, staat vast…
Op zoek naar een auto? Zoek, vind en koop het beste model op Gocar.be
