Een rijbewijs halen in België is nooit eenvoudig geweest. Het land heeft deze bevoegdheid immers aan de gewesten toevertrouwd en elk gewest heeft zijn eigen systeem uitgebouwd. In Vlaanderen organiseert het netwerk GOCA Vlaanderen de examens. In Wallonië zijn dat Autosécurité en AIBV, terwijl in Brussel slechts twee centra de hele regio bedienen: ACT in Evere en La Sécurité Automobile in Anderlecht.
We hebben dus te maken met verschillende operatoren, drie uiteenlopende examenformats en drie verschillende tarieven: 42 euro voor het praktijkexamen in Wallonië, 46 euro in Brussel en 51 euro in Vlaanderen. Daarbovenop bestaat er een zekere doorlaatbaarheid tussen de gewesten, waar sommige kandidaten de voorbije jaren handig gebruik van maakten.
Het principe van het zogenaamde examentoerisme was eenvoudig: het theorie-examen afleggen waar dat het gemakkelijkst leek, om vervolgens uit te wijken naar een naburig gewest voor een sneller praktijkexamen of om verkeersomstandigheden te vermijden die als moeilijker werden beschouwd. Met slechts twee examencentra voor meer dan een miljoen inwoners kampt Brussel al jaren met aanzienlijke wachttijden. Tijdens piekperiodes konden die oplopen tot tien à twaalf weken voor alleen al het praktijkexamen.
Advertentie – lees hieronder verder
Domino-effect
Sinds 1 januari 2026 geldt in Wallonië een nieuwe regel: theorie- en praktijkexamen moeten in hetzelfde gewest worden afgelegd. Brusselse kandidaten die hoopten uit te wijken naar Namen of Luik om sneller een plaats te vinden, zagen die mogelijkheid verdwijnen. Velen richtten hun blik vervolgens op Vlaanderen, waar een vergelijkbare regeling voorlopig nog niet bestond.
Intussen zijn de wachttijden in verschillende Vlaamse examencentra echter opgelopen tot zes maanden of zelfs langer. Het centrum van Asse is daarvan een treffend voorbeeld. Volgens Het Nieuwsblad komt daar inmiddels 17,5 procent van de kandidaten uit een ander gewest.
GOCA Vlaanderen kondigde daarom aan vanaf juli veertien extra examinatoren in te zetten, van wie twee in Asse. Saillant detail: in Vlaanderen gingen in 2025 ook nog eens 11.000 examenplaatsen verloren doordat kandidaten niet kwamen opdagen of hun dossier niet in orde hadden.
Voor veel jongeren is het rijbewijs een belangrijke stap richting zelfstandigheid en werk. Dan moet iedereen eerlijk toegang hebben tot het praktijkexamen.
— Annick De Ridder (@AnnickDeRidder) January 14, 2026
Misbruik met examenslots – wie betaalt, mag voorsteken – is onaanvaardbaar. Dit pakken we aan. Ik heb de betrokken… pic.twitter.com/IU7Zsq1Uk3
Antwoord van De Ridder
Tegen die achtergrond kondigde Vlaams minister van Mobiliteit Annick De Ridder (N-VA) op 28 mei in het Vlaams Parlement aan dat ze de toegang tot Vlaamse examencentra wil beperken tot kandidaten die ook hun theorie-examen in Vlaanderen hebben afgelegd. “Ik zal opdracht geven om onze regelgeving aan te passen”, verklaarde ze.
De maatregel is nog niet van kracht en vereist een aanpassing van de regelgeving, maar de politieke wil is duidelijk aanwezig. De minister spreekt openlijk over het beëindigen van het “shoppen tussen gewesten”.
Ook N-VA-parlementslid Andy Pieters, die de parlementaire vraag stelde, is ervan overtuigd dat de maatregel effect zal hebben. In Vlaanderen wordt het theorie-examen in het Nederlands afgelegd. Er bestaat wel een audiovertaling, maar die kost 43 euro extra.
Concreet betekent dit dat Franstalige kandidaten het examen zullen moeten afleggen in een taal die zij niet noodzakelijk volledig beheersen, of bijkomende kosten moeten maken voor de vertaling. Volgens Pieters zal net dat de instroom van kandidaten uit andere gewesten afremmen.
En de Brusselaars?
Lost deze afsluitingsmaatregel het probleem daadwerkelijk op, of verplaatst ze het gewoon? Aan Vlaamse zijde lijkt het antwoord vrij duidelijk. De toestroom van kandidaten uit andere gewesten zal naar alle waarschijnlijkheid vanzelf afnemen, waardoor de druk op de examencentra vermindert.
Aan Brusselse zijde ligt de situatie een stuk complexer. Kandidaten die vroeger uitweken naar Vlaanderen zullen opnieuw aangewezen zijn op de twee erkende examencentra van de hoofdstad, die vandaag al kampen met een hoge werkdruk.
Tijdens piekperiodes dreigen de wachttijden voor het praktijkexamen daardoor opnieuw op te lopen tot meerdere maanden. Voorlopig heeft het Brussels Hoofdstedelijk Gewest nog geen concrete maatregelen aangekondigd om die extra druk op te vangen.
In periodes van grote vraag zullen de wachttijden voor het praktijkexamen in Brussel waarschijnlijk opnieuw oplopen tot meerdere maanden. Voorlopig heeft Brussel nog geen enkele maatregel aangekondigd om die situatie op te vangen. Misschien wacht het af om te zien wanneer de Vlaamse maatregel daadwerkelijk van kracht wordt.
Duizenden Belgische bestuurders volgen Gocar om op de hoogte te blijven en om de beste wagendeals te ontdekken. U toch ook? Blijf op de hoogte:
- Bezoek gocar.be regelmatig
- Volg Gocar op Google Nieuws
- Abonneer op de Gocar-nieuwsbrief
