Rijbewijs

In de rechtbanken en bij specialisten in verkeersrecht wint een overtuiging terrein: vanaf 70 jaar mag het levenslange rijbewijs in vraag worden gesteld. Moeten senioren binnenkort opnieuw een rijexamen afleggen om hun rijvaardigheid te bewijzen? En zo ja, volgens welke procedure en met welk doel?

Geconfronteerd met de ergste files van Europa heeft Malta begin 2026 een unieke maatregel gelanceerd: jongeren 25.000 euro betalen als ze hun rijbewijs vijf jaar lang inleveren. Terwijl ook België kreunt onder files, rijst de vraag: kunnen we zo’n maatregel hier ook verwachten?

Identiteitsfraude, het uit het hoofd leren van vragenreeksen, georganiseerde fraudeconstructies: door een sterke toename van fraude heeft een Belgische regio beslist om de controles bij het behalen van het rijbewijs fors te verstrengen. Voortaan moet je je digitaal identificeren en wordt de vragenbank uitgebreid, zodat het examen minder voorspelbaar wordt.

In 2025 behaalden meer dan 100.000 jongeren tussen 18 en 25 jaar hun rijbewijs B. Dat is een stijging van bijna 5% tegenover 2024. Na jaren waarin het rijbewijs minder populair was, keert de trend. Staat de auto weer in een beter daglicht bij jongeren? 

De Europese Unie werkt aan een hervorming van het rijbewijs tegen 2030: het wordt digitaal en beter afgestemd op de lidstaten. Maar achter deze opvallende verandering schuilt een minder zichtbare, stille aanpassing. Eentje die de rechten van automobilisten juist verruimt.

Hoewel de cijfers nog niet definitief zijn, is het nu al duidelijk: nooit werden meer rijbewijzen ingetrokken in België dan in 2025. Dat is het gevolg van een strengere aanpak. En het eind is nog niet in zicht: de overheid kondigt aan dat ze de druk blijft opvoeren. In 2026 zal het rijbewijs van Belgische bestuurders meer dan ooit onder vuur liggen.

In een West-Europees land vlak bij ons heeft de ongezien lange wachttijd om het rijexamen af te leggen geleid tot een explosie van fraude. Alles lijkt geoorloofd: van spieken tijdens het examen en identiteitsfraude tot georganiseerde netwerken. Wat is een rijbewijs dan nog waard in zulke omstandigheden?

Een studie van Crelan onthult een alarmerend fenomeen: in België wordt het rijbewijs stilaan een luxeproduct. Bijna een op de zeven jongeren gaat een lening aan om de opleiding te betalen. Is het systeem rond het rijbewijs in crisis? 

De Europese Unie heeft onlangs een hervorming van het rijbewijs voorgesteld, met regelmatige medische controles die een einde zouden kunnen maken aan het levenslange rijbewijs. De maatregel is vooral gericht op senioren. Gaat België dit voorbeeld volgen? De druk om dat te doen neemt toe.

Uitgebreide medische tests, psychologische gesprekken, lange vragenlijsten, enz.: in sommige landen is het behalen van een rijbewijs een echte uitdaging.

Tegen 2030 verandert er veel aan het rijbewijs in Europa. Het wordt digitaal en zal dus beschikbaar zijn op je smartphone. Het wordt tegelijk langer geldig én erkend in de hele Unie. Het doel is duidelijk: beter kunnen controleren, iets waar België zeker baat bij heeft, want het aantal bestuurders zonder geldig rijbewijs stijgt pijlsnel.

Jongeren behalen hun rijbewijs almaar later. En dat ligt niet alleen aan veranderende prioriteiten van een nieuwe generatie. Ook de overheid draagt haar verantwoordelijkheid. In Vlaanderen moet je tegenwoordig meer dan zeven maanden wachten op een datum voor het praktisch rijexamen.

Om het leven van mobilhomegebruikers te vereenvoudigen, voert Europa een belangrijke verandering door: binnenkort volstaat een rijbewijs B om voertuigen zwaarder dan 3,5 ton te besturen. Motorhomeliefhebbers juichen de maatregel toe, al zijn er wel enkele voorwaarden.

In de grote steden – en zeker in Brussel – is een rijbewijs halen op je 18de allang geen vanzelfsprekendheid meer. Jongeren schuiven het examen voor zich uit of laten het zelfs volledig links liggen. De redenen voor de tanende interesse zijn divers. Maar wat vooral een stedelijk fenomeen lijkt, zou weleens kunnen uitwaaieren naar de rest van het land. 

Het Belgische roze papieren rijbewijs is geldig tot 2033, maar roept nog altijd vragen op, vooral in het buitenland. Eén regel blijkt doorslaggevend: de foto, waardoor het document helemaal waardeloos kan worden.