Nu de Brusselse regeringsonderhandelingen een beslissende fase ingaan, duikt de discussie over autobelastingen opnieuw op, maar in een opvallend nieuwe vorm. Formateur Yvan Verougstraete (Les Engagés) legde de onderhandelaars een ambitieuze werknota voor, met als doel een begrotingssanering van 1,3 miljard euro tegen het einde van de legislatuur.
Het document bevat ingrijpende voorstellen: een bouwstop voor metrolijn 3, een hervorming van het regionale bestuur, aanpassingen aan de MIVB-tarieven en… een nieuwe belasting op autogebruik. Doel? De begroting tegen 2029 in evenwicht brengen én eindelijk werk maken van een oud en hardnekkig pijnpunt: de Brusselse verkeerscongestie.
Kritieke uren en zones
De maatregel die nu op tafel ligt, verschilt van de eerder voorgestelde kilometerheffing. Volgens de nota zou er voortaan een heffing komen bij het binnenrijden van specifieke verzadigde zones, en dat op welbepaalde tijdstippen: tussen 7.30 en 9.00 uur ’s ochtends en tussen 16.30 en 19.00 uur ’s avonds.
Advertentie – lees hieronder verder
De precieze contouren liggen nog niet vast, maar het Brusselse stadscentrum – en dan vooral de Vijfhoek – wordt al expliciet genoemd in de gesprekken. Automatische nummerplaatherkenning via ANPR-camera’s zou het mogelijk maken om voertuigen te identificeren, vooral diegene die de tunnels gebruiken. Volgens interne ramingen kan de maatregel in 2027 zo’n 36 miljoen euro opbrengen, oplopend tot meer dan 60 miljoen in 2028.
Welke gebruikers zijn betrokken?
Over één punt hebben de partijen duidelijk een principeakkoord: het autogebruik moet gereguleerd worden. Maar de meningen lopen nog uiteen over de vraag welke automobilisten getroffen moeten worden. Sommigen pleiten voor een algemene, ongedifferentieerde toepassing van de maatregel. Anderen, met vooral de PS op het bordes, willen de impact beperken tot pendelaars en Brusselaars vrijstellen. Een benadering die doet denken aan Parijs, waar de torenhoge parkeertarieven enkel gelden voor wie niet in de stad woont.
Voorlopig is enige terughoudendheid op z’n plaats: het voorstel is nog maar een concept, en de onderhandelaars geven toe dat het mechanisme verder verfijnd moet worden. Maar één ding is wél duidelijk: een belasting op autogebruik is geen taboe meer in Brussel. En opvallend genoeg lijkt het Gewest voor een solo-aanpak te kiezen, los van de andere gewesten die werken aan een gezamenlijk vignet.
Hardnekkige schaduw van SmartMove
Het is onmogelijk dit dossier te bespreken zonder SmartMove te vermelden. Tijdens de vorige legislatuur probeerde de regering-Vervoort een gebruiksbelasting in te voeren, gebaseerd op het daadwerkelijke rijgedrag. Het plan kreeg steun van de ecologisten en de Vlaamse liberalen, maar botste op hevig verzet van de Brusselse PS en werd uiteindelijk definitief opgeborgen. De nieuwe maatregel wordt voorgesteld als eenvoudiger, maar het doel blijft hetzelfde: automobilisten stap voor stap meer laten betalen.
Laten we eerlijk zijn: deze aanpak begint niet alleen te verontrusten, maar ook te vermoeien. Hoe meer men het probleem benoemt en erkent, hoe groter de kloof tussen de regio’s lijkt te worden. Waarom blijven we systematisch extra lasten leggen op de schouders van dezelfde groep mensen: zij die zich dagelijks verplaatsen om te gaan werken? Betalen zij vandaag al niet genoeg voor hun mobiliteit? Denk aan btw, accijnzen op brandstof, inschrijvings- en verkeersbelasting, verzekeringsheffingen én een almaar strenger boetebeleid met nultolerantie – waarvan je je afvraagt of die straks niet negatief wordt.
Wat vooral opvalt: terwijl politici plechtig beloven te streven naar administratieve vereenvoudiging, gebeurt in de praktijk precies het tegenovergestelde. Vlaanderen en Wallonië werken aan een vignet, Brussel denkt dan weer aan een verkapte kilometerheffing.
In plaats van minder regels en een neutralere belastingdruk, dreigt er opnieuw méér complexiteit én een zwaardere financiële last voor een deel van de bevolking. Want waar het vignet fiscaal verrekend zou worden met de verkeersbelasting, voorziet het Brusselse plan géén compensatie. Het resultaat? Een typisch Belgische kakofonie, met drie visies, drie systemen en steeds dezelfde burgers die betalen.
Op zoek naar een auto? Zoek, vind en koop het beste model op Gocar.be