Brandende BMW-diesels leggen juridisch vacuüm bloot rond terugroepacties in België

Het verhaal dat de VRT vertelt in de Pano-reportage gaat als volgt. In november 2024 rijdt Cindy samen met haar twee dochters terug uit Hasselt wanneer ze iets vreemds voelt onder haar voeten. Witte rook stijgt op vanonder de motorkap. Haar dochter roept dat ze moet stoppen. Cindy zet de wagen aan de kant en amper een kwartier later blijft er niets meer over van haar BMW. Haar jongste dochter gaat sindsdien naar een psychiater. Cindy kreeg bovendien geen euro terug: haar omniumverzekering dekt geen constructiefouten.

Het is een van de getuigenissen in de reportage die Pano vanavond uitzendt op VRT 1. Volgens het programma vatten BMW-diesels al jaren vuur in België door een defect in het EGR-systeem. Dat onderdeel kan bij een lek, onder bepaalde omstandigheden, brand veroorzaken. BMW zou al sinds 2018 op de hoogte zijn van het probleem. Het gaat om een groot deel van het dieselgamma van het merk (1- tot 7-Reeks en SUV’s van X1 tot X6, gebouwd tussen 2010 en 2022). Een andere getuige, Gaëlle, kreeg een eerste terugroepbrief één maand vóór haar auto in brand vloog. Een tweede brief volgde een maand later. Volgens onafhankelijke garages die Pano sprak, zouden al honderden wagens in Europa uitgebrand zijn. BMW zelf communiceerde geen officiële cijfers.

Niet alleen BMW

De zaak is ernstig, maar wat het onderzoek van Pano blootlegt, gaat veel verder dan één constructeur. In Europa blijft één auto op vier onhersteld rondrijden na een terugroepactie, alle merken en defecten samengeteld. Dat blijkt uit cijfers van car-recalls.eu. Zodra het over terugroepacties gaat, denken veel mensen spontaan aan de Takata-airbags van tien jaar geleden. Dat dossier trof (en treft nog altijd) 27 merken en honderden modellen. Alleen al in Frankrijk rijden nog meer dan een miljoen auto’s rond die nooit hersteld werden. Het defect kostte intussen al twintig mensen het leven, onder wie ook nog recente slachtoffers.

Toch hoopvol

De Franse ervaring met de Takata-airbags leverde concrete lessen op. Toen de autokeuring openstaande Takata-terugroepacties begon te vermelden op de keuringsdocumenten, steeg het aantal uitgevoerde vervangingen van 8 naar 25%. Sinds januari 2026 worden voertuigen met een ‘stop drive’-classificatie bovendien geweigerd op de keuring zolang ze niet hersteld zijn. En dat werkt. Er bestaan dus wel degelijk oplossingen om de situatie te verbeteren.

Volgens het onderzoek van Pano werkt BMW momenteel samen met GOCA – het netwerk van Vlaamse keuringscentra – zodat openstaande terugroepacties zichtbaar worden op de keuringsrapporten. Maar dat proces verloopt traag. BMW noemt die aanpak zelf pionierswerk, en daar zit waarheid in. Het is echter niet normaal of aanvaardbaar dat dit volledig op vrijwillige basis gebeurt én voorlopig beperkt blijft tot één regio van het land. Niemand is verplicht om iets te doen. Niet in Vlaanderen, niet in Wallonië en ook niet in Brussel. En net daar zit het echte probleem.

Veranderingen op komst, maar wanneer?

De Europese Commissie werkt intussen aan een oplossing voor dat juridische vacuüm. In het kader van de herziening van de regels rond de autokeuring zou elk voertuig met een openstaande veiligheidsgerelateerde terugroepactie automatisch geweigerd worden bij de keuring in alle lidstaten. Maar de onderhandelingen tussen de Raad en het Europees Parlement lopen nog altijd. Als alles het normale traject volgt, spreken we ten vroegste over 2028, en dan nog alleen als de lidstaten effectief bereid zijn om mee te werken.

Het goede nieuws – of net het slechte? – is dat België niet verplicht is om daarop te wachten. Het Franse model bestaat al en de zaak rond de EGR-kleppen van BMW toont nogmaals aan dat er politieke instrumenten beschikbaar zijn. De beslissing is dus geen technische kwestie. Het is een politieke en wetgevende keuze. Maar dan moet men wel bereid zijn om het dossier ernstig te nemen en ook duidelijk te bepalen wat onder gebruikersveiligheid valt en wat niet.

Op zoek naar een auto? Zoek, vind en koop het beste model op Gocar.be