De Britse overheid heeft beslist om een steeds prangender probleem aan te pakken: de snel dalende inkomsten uit accijnzen en btw op benzine en diesel. Door de (geleidelijke) opmars van elektrische auto’s vallen die fiscale inkomsten steeds verder terug. Londen werkt daarom aan een kilometerheffing voor elektrische wagens, een primeur in Europa.
Het principe is eenvoudig: elke bestuurder van een uitstootvrij voertuig zou 3 pence per mijl betalen, ongeveer 1,9 eurocent per kilometer. De maatregel is nog niet van kracht, ze zit momenteel in een fase van publieke consultatie, maar zou al in 2028 ingevoerd kunnen worden.
Volgens berekeningen van de Britse Schatkist zou een automobilist die 12.900 km per jaar rijdt (8.000 mijl), ongeveer 240 pond (280 euro) extra per jaar betalen, bovenop de jaarlijkse verkeersbelasting van 190 pond (220 euro) die al vanaf 2025 wordt ingevoerd. De totale factuur zou dus oplopen tot 430 pond (500 euro) per jaar. Ter vergelijking: een bestuurder van een auto met verbrandingsmotor betaalt vandaag ongeveer 600 pond (685 euro) aan brandstofbelastingen. Het fiscale voordeel van elektrische auto’s blijft dus bestaan, maar het verschil wordt een pak kleiner.
De meningen over deze maatregel zijn verdeeld. De SMMT (Society of Motor Manufacturers and Traders), de belangenvereniging van de Britse autosector, vreest dat deze belasting de transitie naar elektrische auto’s zal afremmen. Volgens hen kan zo’n maatregel potentiële kopers afschrikken net nu de elektrische markt nog stevig in de steigers staat. Andere experts vinden het dan weer een noodzakelijke hervorming: zonder nieuwe maatregelen dreigt het huidige financieringsmodel voor de wegen onhoudbaar te worden.
Advertentie – lees hieronder verder
Frankrijk op de eerste rij
De Britse maatregel blijft ook op het Europese vasteland niet onopgemerkt. Vooral Frankrijk kijkt aandachtig toe: het land haalt nog altijd zo’n 25 miljard euro per jaar uit brandstofbelastingen (TICPE). Dat bedrag zal uiteraard fel dalen naarmate het wagenpark elektrificeert.
In Parijs liggen al meerdere pistes op tafel: een belasting op basis van het voertuiggewicht, een progressief ecovignet of zelfs een gebruiksbelasting naar Brits model. De Franse minister van Economie gaf onlangs toe dat “een herziening van de fiscaliteit voor elektrische auto’s” onvermijdelijk zal zijn in de komende jaren.
Ook Duitsland en Nederland denken na over soortgelijke formules. Het Britse model, dat gebaseerd is op het principe van de ‘omgekeerde vervuiler betaalt’ (waarbij ook wie niet meer vervuilt moet bijdragen), zou kunnen dienen als test voor Europa. Voor de constructeurs is de trend vrij duidelijk: na de aanmoedigingsfase volgt de normalisering. De elektrische auto zal niet eeuwig een fiscaal beschermd product blijven. De totale gebruikskosten zullen onvermijdelijk evolueren, via de prijs van elektriciteit, verzekeringen en misschien ook een kilometerheffing.
En België?
In België verloopt het debat over de autofiscaliteit helemaal anders. Het land is al gestart met een grondige hervorming: Wallonië heeft in 2024 zijn belastingsysteem herzien om het af te stemmen op de energietransitie, terwijl Vlaanderen en Wallonië momenteel samenwerken aan een gemeenschappelijk digitaal wegenvignet, dat ten vroegste tegen 2027 ingevoerd zou worden.
Dit vignet zou zich in de eerste plaats richten op buitenlandse bestuurders die het Belgische wegennet gebruiken, zodat ook zij bijdragen aan het onderhoud van de infrastructuur. Het doel blijft budgettaire neutraliteit voor de inwoners: de kosten van het vignet zouden gecompenseerd worden door een evenredige verlaging van de verkeersbelasting.
Brussel en Vlaanderen hebben in het verleden al gesproken over een regionale kilometerheffing, maar dat project botste op technische en politieke obstakels. Het is immers moeilijk voorstelbaar dat één gewest alleen optreedt zonder afstemming met de andere. Bovendien kampen de ANPR-camera’s (automatische nummerplaatherkenning), die als basis zouden dienen voor een dynamisch belastingsysteem, nog altijd met heel wat storingen, waardoor zo’n toepassing op korte termijn onmogelijk is.
Als België ooit een belastingsysteem voor elektrische voertuigen op basis van gebruik zou invoeren, dan kan dat op zijn vroegst in een geharmoniseerd en gecoördineerd interregionaal kader. Maar als je kijkt naar het Belgische politieke landschap en de complexiteit van ons federale en regionale systeem, vraag je je af of dat wel mogelijk is...
Op zoek naar een auto? Zoek, vind en koop het beste model op Gocar.be