Het Belgische wegenvignet kan niet iedereen bekoren. Dat geldt voor sommige burgers, maar ook voor de buurlanden, en vooral voor Nederland. De Nederlandse minister van Infrastructuur, Vincent Karremans, verklaarde aan de openbare omroep NOS dat hij niets terugziet van de verzachtende maatregelen die hij sinds het begin van het jaar vraagt aan zijn Vlaamse collega Ben Weyts (N-VA) voor Nederlanders uit het zuiden van het land die dagelijks de grens oversteken om te werken of boodschappen te doen.
Zijn ministerie ging nog verder en trok een duidelijke rode lijn: er mag geen sprake zijn van discriminatie tegenover buitenlandse automobilisten. Vanuit Den Haag klinkt dat de Belgische plannen aan die maatstaf getoetst zullen worden, al wordt eraan toegevoegd dat de dialoog met België voortduurt. Met andere woorden: voorlopig wordt de situatie alleen opgevolgd, zonder verdere stappen te zetten.
Precedent
De Nederlandse houding verwijst rechtstreeks naar een dossier dat Brussel maar al te goed kent. In 2019 schoot het Hof van Justitie van de Europese Unie het Duitse autosnelwegvignet af na een klacht van Oostenrijk. Het probleem zat in een specifiek mechanisme. Berlijn wilde tegelijk met het nieuwe vignet de autobelasting verlagen voor voertuigen ingeschreven in Duitsland. Daardoor kwam de volledige financiële last bij buitenlandse automobilisten terecht. Volgens het Hof ging het om indirecte discriminatie en daarom werd het project geschrapt.
Advertentie – lees hieronder verder
Het lijkt misschien vreemd dat net Oostenrijk bezwaar maakte tegen het Duitse plan, terwijl dat land al jarenlang zelf een autosnelwegvignet gebruikt zonder dat iemand dat principe juridisch aanvocht. Maar niet het vignet zelf vormde het probleem, wel de belastingkorting die uitsluitend voor inwoners bedoeld was.
Wallonië en Vlaanderen, twee snelheden
Net op dat punt is het Belgische plan kwetsbaar, omdat het sterk lijkt op het Duitse systeem dat uiteindelijk afgevoerd moest worden. De gewestregeringen herhalen dat het vignet geen extra kosten met zich mee zal brengen dankzij een parallelle hervorming van de autobelastingen. Alleen verloopt die hervorming niet overal even snel. In Wallonië erkent minister van Mobiliteit François Desquesnes (Les Engagés) dat het dossier nog aan de diensten van de Europese Commissie voorgelegd moet worden, een stap die nog maanden duurt. In Vlaanderen staat het mechanisme verder: vanaf januari 2027 houdt een nieuwe verkeersbelasting rekening met het gewicht en de uitstoot van het voertuig. Vlaams minister van Financiën Ben Weyts (N-VA) geeft zonder omwegen toe dat de helft van de Vlaamse automobilisten toch meer zal betalen, al blijft de stijging beperkt. De aanvankelijk beloofde neutraliteit is dus niet overal gegarandeerd.
Het pijnpunt
Die institutionele voorzichtigheid staat in schril contrast met sommige politieke boodschappen op sociale media, die helemaal anders klinken. Partijen schetsen een beeld van een vignet dat ‘gecompenseerd wordt’ door een lagere autobelasting, terwijl een kopstuk publiek belooft dat niemand ook maar één euro extra zal betalen door die hervorming. Net die woordkeuze lijkt bijna letterlijk op de communicatie die Duitsland duur te staan kwam voor het Europees Hof van Justitie. Het is moeilijk voor te stellen hoe Belgische onderhandelaars in Brussel een neutraal dossier kunnen verdedigen terwijl hun eigen politieke kamp openlijk over een expliciete compensatie communiceert…
Hoe ver kan de druk oplopen?
Voorlopig wijst niets erop dat er al een formeel beroep wordt voorbereid. De onvrede uit zich voorlopig vooral in woorden en niet in rechtszaken, zowel in Nederland als in Luxemburg, waar een petitie vraagt om een gelijkwaardig vignet voor buitenlandse grensarbeiders. Het dossier moet alleszins nog vóór het einde van de zomer onderzocht worden door de Europese Commissie. Binnen enkele weken weten we dus of het wegenvignet echt levensvatbaar is.
Duizenden Belgische bestuurders volgen Gocar om op de hoogte te blijven en om de beste wagendeals te ontdekken. U toch ook? Blijf op de hoogte:
- Bezoek gocar.be regelmatig
- Volg Gocar op Google Nieuws
- Abonneer op de Gocar-nieuwsbrief