De Belgische federale politie organiseerde op 13 en 14 november de 23ste editie van de flitsmarathon. In 24 uur tijd werden maar liefst 1.145.927 bestuurders gecontroleerd. Het resultaat: 47.447 onder hen reden te snel, of 4,14%. Dat is een stijging ten opzichte van de vorige editie in april 2025, toen het percentage op 3,99% lag. De trend is dus duidelijk: snelheid zit nog altijd diep verankerd in het rijgedrag.
De politie trok tijdens die actie ook 102 rijbewijzen in. Volgens de federale politie bewijzen deze cijfers dat sensibiliseringscampagnes en controles noodzakelijk blijven. Snelheid blijft een belangrijke oorzaak van verkeersongevallen. Maar het is niet de enige. Ook alcohol- en druggebruik speelt een grote rol.
Tal van excuses
Net daarover boog het verkeersinstituut VIAS zich: rijden onder invloed en meer specifiek bestuurders die alcohol gebruiken. Niet toevallig, want de eindejaarsfeesten komen eraan, traditioneel een kritieke periode op de weg. Dit recente onderzoek leverde geen nieuwe statistieken op, maar richtte zich op de excuses die bestuurders gebruiken wanneer ze betrapt worden. De klassiekers? “Het waren maar een paar glaasjes” of “het is maar een kort ritje”. Ook populair: “Ik woon vlakbij” of “ik ben nog perfect in staat om te rijden”. Bekend en tegelijk schrijnend.
Volgens Frederick Vinckenbosch, onderzoeker bij VIAS, vallen deze excuses onder wat hij noemt “vals berekende risico’s”, vertelt hij aan de VRT. Bestuurders praten zichzelf aan dat ze alles onder controle hebben en vergelijken hun gedrag met dat van anderen die volgens hen erger zijn, zoals iemand die drugs heeft gebruikt of overdreven snel rijdt. Dat is een vorm van sociale zelfrechtvaardiging: men wil zijn eigen gedrag minimaliseren om het aanvaardbaarder te maken. Maar uiteraard werkt dat niet.
Advertentie – lees hieronder verder
De illusie van nuchterheid
Volgens de onderzoeker verstoort alcohol al snel het gevoel van dronkenschap. Je hersenen raken gewend aan de stof en zodra je alcoholpromillage licht begint te dalen, krijg je een vals gevoel van helderheid. Je denkt weer nuchter te zijn, terwijl je reflexen nog sterk verstoord blijven. Zelfs na één glas tonen tests al een tragere reactie en een hoger risico op een ongeval aan. Kortom: hoe meer je drinkt, hoe meer je je eigen toestand onderschat.
Die schijn van controle ligt aan de basis van het probleem. Ze zorgt ervoor dat bestuurders hun beslissing om weer te gaan rijden goedpraten, in de overtuiging dat ze “verstandig” handelen.
Vooraf plannen, achteraf geen excuses
Om niet in de val te trappen van excuses die even krom als dom zijn (laten we eerlijk zijn), raadt VIAS aan om je verplaatsingen vooraf te plannen als je op stap gaat. Wie niets voorziet, moet improviseren en dat leidt vaak tot één ding: toch weer achter het stuur kruipen. In die toestand neem je gegarandeerd foute beslissingen. Een Bob aanduiden, een taxi of carpooldienst regelen, ter plaatse blijven slapen of het openbaar vervoer nemen: het zijn allemaal opties die je wapenen tegen het verlies aan helderheid. We beseffen het te weinig, maar op de weg is er géén ruimte voor zogezegd berekende risico’s. Ook niet voor de beste chauffeurs.
Op zoek naar een auto? Zoek, vind en koop het beste model op Gocar.be
