Eerst het goede nieuws. Uit cijfers van het verkeersinstituut VIAS blijkt dat het het aantal vluchtmisdrijven in België daalt. Voor het eerst sinds 2018. Vorig jaar registreerde VIAS in totaal 4.596 gevallen van vluchtmisdrijf na een verkeersongeval met gewonden of doden in ons land. Dat is een lichte terugval van vijf procent tegenover 2023.
Elke twee uur
Maar de cijfers verhullen niet dat het fenomeen hardnekkig blijft. Raak je betrokken in een ernstig ongeval, dan heb je 12,5 procent kans dat de dader ervandoor gaat. Vorig jaar alleen al lieten 21 mensen het leven na een aanrijding waarbij de aanstichter de benen nam. Het probleem blijft dus nijpend. Want omgerekend vinden er gemiddeld twaalf incidenten per dag plaats, ofwel eentje elke twee uur.
Het risico is echter niet gelijk gespreid over het hele land. De situatie is het schrijnendst in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Daar gaat bij liefst 19 procent van de letselongevallen de dader over tot een vluchtreactie, tegenover 13 procent in Vlaanderen en 10 procent in Wallonië. Volgens VIAS is het geen toeval dat steden als Brussel hoger scoren. De anonimiteit is er groter, er zijn meer weggebruikers en dus ook meer kans op conflict. “Dat verhoogt de verleiding om te vluchten, zeker in chaotische omstandigheden,” aldus de organisatie.
Advertentie – lees hieronder verder
Vooral zwakke weggebruikers
Naast de plek, telt ook het moment van het ongeval. De verleiding blijkt groter na zonsondergang. Tijdens weekendnachten stijgt het aandeel vluchtmisdrijven bij letselongevallen tot 16,9 procent, vermoedelijk door de duisternis en verminderde zichtbaarheid. Tot de slachtoffers behoren vooral kwetsbare weggebruikers: 23 procent zijn voetgangers, gevolgd door bestuurders van elektrische steps (16 procent) en fietsers (15 procent).
VIAS waagt zich ook aan een profiel van de vluchters. Grofweg vallen ze in vijf categorieën op te delen. De grootste groep, de ‘onzekere vluchters’ (31%), minimaliseert de ernst van het ongeval of beseft niet dat men wettelijk verplicht is te stoppen. ‘Rationele vluchters’ (19%) proberen bewust de kosten of juridische gevolgen te ontlopen. Paniek (13%) of intoxicatie met alcohol of drugs (13%) zijn andere verklaringen. Een kleinere groep (8%) zegt zich bedreigd te voelen op het moment van het incident. Ondanks het ernstige karakter van vluchtmisdrijf wordt bij amper een derde van de daders achteraf een alcoholtest uitgevoerd, wat doet vermoeden dat het aandeel bestuurders onder invloed mogelijk wordt onderschat.
De kans dat de daders hun verantwoordelijkheid ontlopen, wordt trouwens steeds kleiner. Afgelopen jaar werd 86 procent - de overgrote meerderheid dus - geïdentificeerd, een stijging die Vias grotendeels toeschrijft aan de uitbreiding van camerabewaking in het straatbeeld en op privéterreinen. Ter vergelijking: in 2010 kon slechts 71,4 procent van de vluchters worden opgespoord.
Tot vier jaar cel
De straffen zijn niet min. Wie betrapt wordt, riskeert een geldboete van 1.600 tot 16.000 euro, een rijverbod van acht dagen tot vijf jaar en een gevangenisstraf tot zes maanden – of vier jaar bij dodelijke afloop. Daarbovenop volgen verplichte herstelexamens en een vermelding op het strafregister, wat sporen kan nalaten voor het beroepsleven. Verzekeraars kunnen bovendien de schadevergoeding weigeren of terugvorderen.
Volgens VIAS, dat eerder al wees op de Brusselse schandvlek in de statistieken, is een kordatere aanpak nodig. Volgens de organisatie moet de pakkans omhoog, en moeten straffen sneller volgen. Vandaag duurt het vaak een jaar voor een zaak voor de rechter komt.
Op zoek naar een auto? Zoek, vind en koop het beste model op Gocar.be
